“a hunt for the nation's home movie archive”
Guardian columnist Sam Wollaston opent vandaag zijn TV-review van de nieuwe BBC 2 - reeks ‘The Great British Home Movie Roadshow’ met de provocerende vraag ‘Is er iets zo saai als vakantiefilmpjes?' Hij kent het antwoord bij voorbaat: ‘(Clue: no, there isn't)’ en verklapt al grappend wat de truc is om dit materiaal plots als ‘most interesting’ te bestempelen: verstop de films jarenlang, ontdek ze dertig jaar later op een zolder, laat ze herstellen en toon ze opnieuw…En hup, de films zijn schatten geworden, want ze hebben een nieuw label: sociale geschiedenis!
Alle gekheid op een stokje, The Great British Home Movie Roadshow is geweldige en belangrijke televisie. In vijf afleveringen trekken de programmamakers met een gerestaureerde Cine-Mobiel rond in Groot-Brittannië – ook al zo’n fantastisch stukje erfgoed dat werd gered. Zoals de titel aangeeft staan Home Movies centraal. Een oproep voor het insturen van filmpjes ligt aan de basis van het programma. Met de amateurfilmpjes wordt honderd jaar dagelijks leven van de Britten in beeld gebracht. Het geselecteerde materiaal wordt aangevuld met amateurfilms die in Britse archieven worden bewaard.
Tijdens de tour met de cinebus worden de films omkaderd met interviews met hen die voor of achter de camera een rol speelden of getuige waren van een gebeurtenis die op de amateurfilms werden vastgelegd. Het resultaat is enigszins voorspelbaar en toch verbluffend: een onwaarschijnlijk grote schat aan familiefilmpjes wordt ingezameld. Niet alleen komen unieke tijdsdocumenten boven water, dit programma zorgt er ook voor dat het publiek het belang van het bewaren van deze amateurfilms inziet en dat op die manier kleine of grote geschiedenissen die dreigden vergeten te worden of verloren te gaan terug in de aandacht komen. Amateurfilms zijn puzzelstukken voor het schrijven van het verhaal van het dagelijks leven. In het Huis van Alijn werken we de laatste jaren dan ook intensief op dit spoor. Dit soort programma’s bevestigt ons in ons doen en stimuleert ons om hierop verder te werken.
We zien gelukkig ook dat in andere Europese landen instellingen bezig zijn om amateurfilmarchieven uit te bouwen. We denken bijvoorbeeld aan L’ Archivio Nazionale del Film di Famiglia in Bologna (www.homemovies.it) en aan Le Cinémathèque de films de famille in Marseille (www.cinememoire.net). Als daar geen potentieel voor een Europees project inzit!
Op Nederland 2 hebben ze ‘Andere Tijden’ en dit al meer dan 10 jaar. Wekelijks blikken de programmamakers terug op een historische gebeurtenis. Ook hier bewijst amateurfilmmateriaal meer dan eens zijn waarde als documentaire bron. Jarenlang was op RTBF ‘Inédits’ te volgen. Wanneer volgt Vlaanderen? Het Huis van Alijn stelt zich graag kandidaat om mee te werken.